Tkaniny ludowe i artystyczne

W Galerii MiGOK w ostatni dzień września bieżącego roku odbył się wernisaż „Tkaniny ludowe i artystyczne”. Prezentowane prace stworzyły trzy wyjątkowe artystki, które „malują” swoje obrazy wełną.

Jadwiga Kresa i Małgorzata Pepłowska swoje dzieła tworzą na krosnach. Katarzyna Bala wyplata niezwykłe gobeliny na tzw. ramie. Każda z nich za swoją twórczość zostały uhonorowane wieloma nagrodami oraz miały wiele wystaw w Polsce i zagranicą.

Jadwiga Kresa pochodzi z Zakopanego. Jest absolwentką Technikum Tkactwa Artystycznego

im. Heleny Modrzejewskiej. Od 1973 roku mieszka w Węgrowie, gdzie przez wiele lat pracowała w Podlaskiej Spółdzielni Pracy Rękodzieła Ludowego i Artystycznego w Węgrowie, czyli Cepelii. Po przemianach gospodarczych rozpoczęła działalność na własny rachunek. Tkaniny, które z pasją tworzy Pani Jadwiga, nawiązują do wawelskich arrasów. Mają dość różnorodną tematykę, od kwiatowej, architektonicznej, aż po pejzaże ukazujące piękno Krainy Mistrza Twardowskiego i dekoracje okolicznościowe. Artystami projektów, na podstawie których Pani Jadwiga tworzy swoje dzieła, są znani i cenieni artyści plastycy, m.in. Florian Kohut, Piotr Misa, Anna Szczęsna, Danuta Michno, Anna Brokowska. Dzieła powstałe w pracowni Pani Jadwigi wystawiane były w Polsce, we Francji, w USA i w Australii. Jako podarunki otrzymały je takie osobistości, jak Prezydent RP Aleksander Kwaśniewski i biskup drohiczyński JE Antoni Dydycz. Największym wyróżnieniem dla Pani Jadwigi była możliwość ofiarowania dzieła „Winogrona” Ojcu Świętemu Janowi Pawłowi II podczas Jego pielgrzymki do Drohiczyna w 1999 roku.

Małgorzata Pepłowska jest mieszkanką Ruchny koło Węgrowa i należy do zacnego grona najbardziej znanych twórczyń ludowych Podlasia (na Mazowszu). Należy do bardzo nielicznej grupy osób uprawiających trudną sztukę tkactwa dwuosnowowego. Tej techniki nauczyła się od znanej węgrowskiej tkaczki Dominiki Bujnowskiej (1903-1989). Najsłynniejszymi jej pracami są: cykl dywanów przedstawiający cztery pory roku: „Wiosna”, „Lato”, „Jesień”, „Zima”. Do prac szczególnie cenionych w jej dorobku należy seria tkanin ilustrująca zabytki Węgrowa i okolicznych miejscowości oraz pojedyncze obrazy tkackie: „Wiejska droga”, „Wycinanka”, „Szopka”. Artystka jest laureatką wielu nagród w konkursach regionalnych i ogólnopolskich, takich jak Sztuka Ludowa Południowego Podlasia i Mazowsza (począwszy od 1999), Plastyka w Obrzędach i Zwyczajach, inicjujących twórczość artystyczną w zakresie obrzędowości. Najważniejszymi osiągnięciami Pani Małgorzaty są nagrody uzyskane w konkursach twórczości tkackiej w Janowie Podlaskim, Nagrody Marszałka Województwa Mazowieckiego i Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego w 2007 roku. Jest również laureatką prestiżowej nagrody im. Oskara Kolberga „Za zasługi dla kultury ludowej” , którą otrzymała w 2013 roku.

Na łochowskiej wystawie nie zabrakło gobelinów Katarzyny Bali, która pochodzi z Białki Tatrzańskiej, a obecnie mieszka i tworzy w Zawiszynie. Jej prace znajdują się w instytucjach publicznych, muzeach i kolekcjach prywatnych w Polsce, Kanadzie, USA, Szwajcarii, Niemczech, Australii oraz Francji. Artystka jest również autorką rekonstrukcji zaginionej tkaniny z sypialni króla Stanisława Augusta na Zamku Królewskim w Warszawie. Największym jej dotychczasowym sukcesem artystycznym było wygranie konkursu na tkaninę artystyczną do sali konferencyjnej Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej pt. „Nasza Matka Ziemia”. Gobeliny Pani Katarzyny to zarówno malowane nitką martwe natury, jak i zupełnie współczesne trójwymiarowe tkaniny artystyczne. W opinii autorytetów sztuki jest mistrzynią koloru i światłocienia, co jest niezmiernie trudne do osiągnięcia w tkaninie. Ogromny wpływ na twórczość artystki wywarła osobowość Szymona Kobylińskiego, który należał do grona bliskich przyjaciół i osób uznających jej talent. W twórczości artystki szczególnie ważna była bliska współpraca z profesorem Ludwikiem Maciągiem, której efektem jest seria gobelinów o tematyce hippicznej.

Piątkowy wernisaż z właściwym majestatem i gracją otworzyła koordynatorka Galerii MiGOK Aneta Kowalczyk, natomiast o dywanach, sumakach i gobelinach opowiedział zgromadzonym gościom Artur Szydlik (metaloplastyk, filozof i antropolog kultury). Kompetentnie i bardzo ciekawie wyjaśnił znaczenie motywów na tkaninach dwuosnowowych, wyraził swoje odczucia artystyczne odnoszące się do gobelinów i wyraził swój podziw dla tego rodzaju twórczości. Uzupełnieniem wiedzy o tkactwie była projekcja  filmu autorstwa Danuty Grodzkiej-Wojdyny, który przybliżył sposób tworzenia „wełnianych obrazów” i wspaniałe węgrowianki, mentorki tej sztuki. 

Szczególne słowa do artystek skierowała Halina Ulińska - Wicestarosta Węgrowski. Zapoznała gości z sylwetkami artystycznymi Jadwigi Kresy i Małgorzaty Pepłowskiej oraz ich zasługami dla rozwoju lokalnej kultury i piastowania ludowych tradycji. Swoje gratulacje i uznanie skierowała także do Katarzyny Bali. Wieczór otwarcia wystawy uświetnił koncert pt. „Jedna droga, moja Ed". Były to autorskie utwory muzyczne Arkadiusza Rogali z akompaniamentem gitary oraz kontrabasu Jacka Chomontowskiego. Muzycy współpracują ze sobą od 30 lat i są założycielami łochowskiej grupy bluesowej WSB. 

Na koniec utwór „Nadliwieckie prząśniczki”, z humorem napisany na kanwie tekstu J. Czeczota „Prząśniczka”, odczytała jego autorka Jolanta Abramczyk. Wystawa w Galerii MiGOK będzie trwała do 11 listopada 2016 roku. Wszystkich bardzo serdecznie zapraszamy, a szczególnie dzieci i młodzież. Tkactwo artystyczne należy dziś do rzadkości, warto zatem zobaczyć wełniane obrazy wykonane przez nasze Nadliwieckie Prząśniczki.

Jolanta Abramczyk 

 
Michal Krupa