Pocałunek od losu

1 lipca br. doszło do uroczystego poświęcenia i otwarcia nowych dwóch Domów dla Dzieci, które dla  dotychczasowych wychowanków Domu Dziecka „Julin” w Kaliskach  stały się  tytułowym „pocałunkiem od losu” - miejscem gdzie będą mogły doświadczyć szczęścia, zadowolenia, wygody, komfortu i bezpieczeństwa - doświadczyć cywilizowanych warunków, które co prawda nie zastąpią podstawowych, cennych wartości w życiu młodego człowieka, ale dadzą większe możliwości do rozwoju i wkraczania w dorosłość.

 

Ideą utworzenia tego typu domów jest stworzenie dzieciom warunków jak najbardziej zbliżonych do warunków rodzinnych. Nowocześnie i komfortowo urządzone kampusy stanowią alternatywę dla tradycyjnych domów dziecka. Są sposobem na to, by dzieci mogły zobaczyć, na czym polega życie w rodzinie. Zostały one wybudowane według projektu mgr inż. Katarzyny Woźnickiej.

Na zaproszenie Starosty Węgrowskiego Krzysztofa Fedorczyka i dyrektor Domów dla Dzieci Agaty Kuczyńskiej, która oficjalnie rozpoczęła uroczystość, do Kalisk przybyli przedstawiciele samorządu Powiatu Węgrowskiego, Gminy Łochów  i zaproszeni goście. Zebranych przywitała Wicestarosta Halina Ulińska, a historię budowy domów przybliżyła p. Marzena Marchela.

Wicestarosta podziękowała wszystkim, którzy przyczynili się do realizacji tej inwestycji trwającej niespełna rok (od maja 2017 r.  do kwietnia 2018 r.).W wypowiedzi Elżbiety Lanc, Członka Zarządu Województwa Mazowieckiego wybrzmiały słowa uznania dla Powiatu Węgrowskiego, troszczącego się o komfortowe warunki życia dzieci w wybudowanych domach, wykorzystując pieniądze ze sprzedaży pałacyku Paderewskich.  Słowa uznania w związku z otwieraną inwestycją skierowali także Burmistrz Łochowa, Robert Gołaszewski i kierownik Delegatury Mazowieckiego Urzędu Wojewódzkiego w Siedlcach, Marek Renik. Jeden z wychowanków zadeklamował wiersz Marcina Urbana "Pocałunek od losu":


Wśród trosk wszelkich nawałnicy
żyć nam nie jest łatwo,
lecz? czasami, niespodzianie,
błyska szczęścia światło
aby czuły pocałunek
złożyć nam na czole
i poprawić na chwil kilka
ziemską naszą dolę?

Wtedy zjawia się na twarzy
uśmiech nieświadomie?
cieplej robi się na sercu,
w oczach mamy płomień
prostujemy nagle plecy,
podnosimy głowę
i czujemy się wyraźnie?
młodsi o połowę!

 

W uroczystym przecięciu wstęgi udział wzięli: JE Ks. Biskup Antonii Pacyfik Dydycz, Członek Zarządu Województwa Mazowieckiego Elżbieta Lanc, Wicestarosta Węgrowski Halina Ulińska, dyrektor Domów dla Dzieci Agata Kuczyńska  i wychowankowie, po czym JE dokonał poświęcenia obiektów, a goście spotkania ogarnięci ciekawością wystroju wnętrza domów mieli możliwość doświadczyć na własne oczy piękna „Helenki”.

Nazwy domów: „Ignaś i „Helenka” są hołdem oddanym  właścicielom pałacyku Julin w Kaliskach - Ignacemu Janowi Paderewskiemu  i jego żonie Helenie. Niezmiernie ważnym jest fakt, iż oddanie do użytku nowych domów przypada na obchody setnej rocznicy odzyskania przez Polskę niepodległości, w czym szczególne zasługi miał premier Ignacy Jan Paderewski. Domy te powstały, niejako przez miedzę, obok szkoły podstawowej, prowadzonej przez katolickie stowarzyszenie, a znajdującej się na gruntach wykupionych w okresie międzywojennym przez… Helenę Paderewską, której pragnieniem było, by istniała tam szkoła powszechna.

W wyniku ustawy o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej, wprowadzono zasadę obligatoryjną dla samorządów powiatowych, by placówka opiekuńczo-wychowawcza składała się z grupy dziecięcej nie większej niż 14 osób. Ustawodawca nałożył samorządom obowiązek, iż odpowiednie warunki lokalowe, należy stworzyć do 1 stycznia 2021 roku.

 Dotychczas placówka Dom Dziecka „Julin” swoją siedzibę miała w zabytkowym pałacyku  z 1904 roku, który był własnością rodziny Paderewskich. Przed wojną Helena Paderewska, żona wirtuoza i premiera Ignacego Jana Paderewskiego, w majątku Julin prowadziła szkołę hodowli drobiu i gospodarstwa domowego. W budynku był internat dla dziewcząt. Po wojnie majątek został znacjonalizowany i urządzono w nim dom dziecka.  W pierwszym okresie działalności jego podopiecznymi były przede wszystkim sieroty wojenne.

Obecnie placówka liczy 27 wychowanków, w tym 18 chłopców i 9 dziewczynek, w wieku od 2 do 20 lat. Wychowankowie, którzy osiągnęli pełnoletniość, a nadal kontynuują naukę, mogą pozostać w placówce, za zgodą dyrektora, na czas nauki. (W „Julinie”, bo tak powszechnie zwano ten majątek, przebywało ostatnio 5-ciu pełnoletnich wychowanków).

W placówce opiekuńczo-wychowawczej są umieszczane dzieci powyżej 10 roku życia, wymagające szczególnej opieki lub mające trudności w przystosowaniu się do życia w rodzinie,  natomiast dzieci poniżej 10 roku życia są umieszczane tylko w wyjątkowych przypadkach, szczególnie gdy przemawia za tym stan zdrowia dziecka lub dotyczy to rodzeństwa. Uwzględniając krajowe tendencje polityki społecznej i rodzinnej samorząd powiatu węgrowskiego podjął działania dostosowujące do ww. ustawy. Koniecznym stało się przekształcenie Domu Dziecka „Julin” w dwie placówki opiekuńczo-wychowawcze, którym nadano wdzięczne nazwy: „Ignaś” i ,,Helenka”, z tym że „Ignaś” będzie placówką obsługującą i zapewni „Helence” obsługę administracyjną, finansową i sprawozdawczą, organizacyjną i specjalistyczną. W wyniku przemian dotychczasowy zespół kadrowo-finansowy placówki został wyodrębniony i przeniesiony w struktury Zespołu Szkół Ponadgimnazjalnych  w Łochowie.

Wraz z procesem zmian w  pieczy zastępczej zmienia się również specyfika pracy z dziećmi i młodzieżą. Funkcjonowanie wychowanków w nowych  domach ma przede wszystkim zmniejszyć grupę wychowawczą i stworzyć optymalne warunki do rozwoju młodego człowiek w każdej sferze: emocjonalnej, intelektualnej, fizycznej i społecznej oraz umożliwić nabywanie umiejętności niezbędnych do samodzielnego funkcjonowania w dorosłym życiu. Małe, przypominające dom, instytucje, mają  służyć budowaniu  indywidualnych więzi z opiekunem. Dając dziecku miłość i zainteresowanie, przybliża się przeniesienie tej miłości na kolejne pokolenia, budowane jest zdrowe społeczeństwo.

W nowych domach czekają też nowe wyzwania dla wychowanków i wychowawców. Korzystając z pomocy wychowawcy dyżurującego wychowankowie będą organizować codzienne czynności w gospodarstwie domowym, ucząc się m. in. robienia zakupów, gotowania, prania, sprzątania i innych czynności niezbędnych do zaspakajania podstawowych potrzeb życiowych. Dotychczas praca w kierunku wdrażania młodego człowieka do samodzielności była również prowadzona lecz przy aktywnym udziale osób zatrudnionych w placówce do obsługi. W nowej rzeczywistości, jak w każdym  domu rodzinnym, osób wspierających czynności porządkowe i obsługowe, już nie będzie.

Budowa nowych kampusów wymagała wysokich nakładów finansowych. Tak się złożyło, że zakupem „Julina” były zainteresowane dwie instytucje: Urząd Marszałkowski Województwa Mazowieckiego oraz Lasy Państwowe - Nadleśnictwo Łochów, obydwie upatrywały w „Julinie” prowadzenie działalności o charakterze edukacyjno-ekologicznym.  Procedura kupna trwała dość długo - ponad rok - fakt, że  5 grudnia 2016 roku budynek został zakupiony przez samorząd województwa mazowieckiego. Do czasu wybudowania nowych domów, placówka nadal funkcjonowała w dotychczasowym miejscu, na tych samych zasadach, a za pozyskane środki ze sprzedaży rozpoczęto budowę „Ignasia” i „Helenki”. Przez ponad półtora roku Dom Dziecka „Julin” w Kaliskach funkcjonował wspólnie z przedstawicielami Mazowieckiego Zespołu Parków Krajobrazowych, korzystając z ich gościnności, za co Dyrektorowi Sylwestrowi Chołastowi oraz Kierownikowi Nadbużańskiego Parku Krajobrazowego Marcinowi Dolocie - złożono podczas otwarcia serdeczne podziękowania.

Na podstawie zawartego porozumienia pomiędzy dwoma samorządami: Gminą Łochów i Powiatem Węgrowskim dokonano zamiany gruntów, która umożliwiła usytuowanie kampusów domów dla dzieci.

W dniu 10 sierpnia 2016 roku zatwierdzono projekt budowlany i udzielono pozwolenia na budowę kampusów. Wykonawcą robót, wyłonionym w trakcie przetargu, została firma ARCUS z Celestynowa, która w połowie maja 2017 roku rozpoczęła budowę domów. Uroczystość wmurowania kamienia węgielnego pod ich budowę odbyła się 30 czerwca 2017 r. Podczas uroczystości, w której wzięli udział licznie zgromadzeni gości, nastąpiło odczytanie i podpisanie aktu erekcyjnego oraz poświęcenie przez JE B-pa Dydycza i  wmurowanie aktu w ściany budowanego domu.

Realizacja zadania inwestycyjnego "Budowa kampusu Domu Dziecka wraz z zagospodarowaniem terenu" wymagała zaangażowania wielu osób, w monitorowanie postępów i realizacje podejmowanych etapowo  prac względem harmonogramu realizacji umowy. Dlatego począwszy od 17 maja 2017 roku, desygnowani przez Starostę Węgrowskiego pracownicy Starostwa: Wanda Mroczek - Naczelnik Wydziału Rozwoju i Budownictwa Powiatu Węgrowskiego, jej zastępczyni: Malwina Jałmużna-Biernat, inspektor nadzoru inwestorskiego - Józef Sarosiek, wspólnie z przedstawicielami wykonawcy: Łukaszem Masny i Andrzejem  Strugalskim, kierownikiem budowy - Stanisławem  Lewszą i pod nadzorem dyrektor Domu Dziecka „Julin” rozpoczęli  systematyczne, co dwutygodniowe narady koordynujące zakres prac. Prace postępowały niezwykle harmonijnie i sprawnie.

We wrześniu 2017 roku zostało wykonane pokrycie dachu i rozpoczęto wykonywanie wewnętrznych instalacji w budynku "Ignaś", który od początku budowy przodował  pozostawiając w tyle "Helenkę", której  pokrycie dachu zrealizowano  dwa miesiące później , na początku  grudniu.

Dnia 27 kwietnia 2018 roku odbył się końcowy odbiór inwestycji, której  realizacja przebiegła zgodnie z planem i rozpoczęto wyposażenie domków w niezbędne meble i sprzęty gospodarstwa domowego, uwzględniając potrzeby młodych mieszkańców. Dzięki zrealizowanej inwestycji dla wszystkich dzieci, przebywających w Domu Dziecka "Julin" zapewnione zostały miejsca zamieszkania  w dwóch nowo wybudowanych 14 osobowych domach, które spełniają wymogi i standardy określone w ustawie o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej  oraz zapewnią dalszą właściwą pieczę zastępczą dzieciom.

Dzięki sprzedaży pałacyku możliwe było wybudowanie domów, zagospodarowanie ich i urządzenie terenu - łączny koszt przekroczył 3,1 mln zł. Dzieci zamieszkają w pokojach  z łazienkami. W każdym z domów znajduje się nowocześnie wyposażona kuchnia, jadalnia i salon. Domy są urządzone estetycznie i wygodnie.I tak od 1 lipca br. nowi mieszkańcy wspólnie z wychowawcą mogą rozdzielać obowiązki, dbać o wspólne dobro, nawiązywać bliskie relacje.

      R

 
Michal Krupa